Alberto Moravia’nın 1951 tarihli romanından sinemaya uyarlanan Il Conformista, Bernardo Bertolucci’nin ilk filmi. İtalya, Fransa ve Batı Almanya ortak yapımı olan film, siyasi bir drama. Filmin başında, Marcello Clerici (Jean-Louis Trintignant), üniversitede hocalığını yapmış olan Luca Quadri’yi (Enzo Tarascio) faşizm uğruna öldürme planları yapmaktadır. Marcello’nun kişiliği oldukça karmaşık bir yapıya sahiptir. Film boyunca geçmişe dönen anlatım izleyicinin Marcello ile ilgili bir yargı oluşturmasını zorlaştırır ve bu belirsizlik, film boyunca bir tansiyon yaratır. Marcello, Giulia adlı burjuva bir ailenin güzel kızıyla (Stefania Sandrelli) evlenme planları yapmaktadır ve Giulia, Marcello’nun kiliseye gidip günah çıkarmasını şart koşar. Bu günah çıkarma, Marcello için geçmişiyle yüzleşmek demektir. Ona morfin getiren şoförüyle ilişki yaşayan bir annesi olan Marcello’nun babası da akıl hastanesindedir. Ergenlik çağındayken okul arkadaşları tarafından rahatsız edildiği bir anda Lino adlı bir şoför tarafından kurtarılır (Pierre Clementi). Bir tüfek gösterme bahanesiyle Marcello’yu evine getiren Lino, cinsel olarak yakınlaşmaya çalışınca Marcello tüfekle Lino’yu vurarak kaçar. Marcello’yu etkileyen, bu cinayetten çok, sonrasında hissetmediği suçluluk duygusudur. Marcello’nun geçmişi, film boyunca yavaş yavaş çözülmeye başlar. Quadri’yi öldürmek için yeni karısını balayı bahanesiyle Paris’e götüren Marcello, Luca’nın genç karısı Anna’ya (Dominique Sanda) ilgi duymaya başlayınca, bu garip dörtlünün arasındaki ilişki içinden çıkılmaz bir hale gelir.

Bertolucci’nin filmi, görsel olarak nefes kesici. Faşizmle ilişkilendirilebilecek geniş odalar, masalar, holler, filme bir bütünlük veriyor. İnsan figürünün bu klasik mimariyle olan ilişkisi, dışarıda çekilmiş sahnelerde de sürdürülüyor. Sokaklar, orman, hep Bertolluci’nin kullandığı setlere dönüşüyor. Anna’yla Giulia’nın vücutları, birbirleriyle bazen zıt bazen uyumlu bir şekilde filme ayrı bir görsel katman ekliyor. Işığın da ustalıkla kullanıldığı filmin görsel dili, anti-kahraman Marcello’nun gittikçe kararan kişiliğiyle organik bir şekilde değişiyor, izleyiciyi büyülerken insan ruhunun çok boyutlu, anlaşılmaz kısımlarıyla yüzleştiriyor.